تعریف چک

در میان اسناد تجاری ، چک، بعلت رواج و امتیازات بیش تری که نسبت به برات و سفته دارد از جایگاه ویژه ای برخوردار است . طبق تعریف ماده ی 310 قانون تجارت؛ چک به نوشته ای گفته می شود که بموجب آن صادركننده، وجوهي را كه در نزد محال عليه (بانک) دارد تماماً و یا قسمتی از آن را مسترد میکند و يا به ديگري واگذارمي نمايد. البته محال علیه طبق تعریف قانون تجارت میتواند بانک و یا هر شخص دیگری باشد ولی محال علیه در این ماده معنای خاص خود را پیدا کرده است، با این وصف که چک را فقط بانکها در اختیار مشتریان دارای حساب جاری خود قرار می دهند.

مقررات کلی راجع به چک در مواد 310 الی 317 قانون تجارت و مقررات خاص آن در قانون صدور چک مصوب 16 تیرماه سال 1355 آمده است.

چک سند به رویت محسوب می شود و بمحض ارائه باید کارسازی شود، برخلاف برات که وسیله ای برای تحصیل اعتبار می باشد، بنابراین صاحب حساب باید هنگام صدور چک، حداقل به همان میزان که در چک قید کرده، نزد بانک اعتبار داشته باشد. صدور چک فقط زمانی عمل تجاری محسوب می شود که بین تجار و یا برای عمل تجاری باشد.

در مورد هر چک سه شخص وجود دارد که البته برای سفته دو نفر وجود دارد که می توانید برای اطلاعات بیشتر به بخش مشاوره حقوقی سفته مراجعه کنید.

صادر کننده: به صاحب حساب یا همان شخصی که چک را میکشد، صادر کننده میگویند. صادر کننده وظیفه دارد ضمن اینکه وجه چک را در موعد مقرر تامین نماید، چک را به گونه ای تنظیم کند که خط خوردگی نداشته و چک را به همان امضایی که نزد بانک دارد، ممضی نماید.

دریافت کننده: دریافت کننده ی چک برای نقد کردن آن باید به همراه اسناد هویتی خود و برگ چک به بانک مراجعه کند.

پرداخت کننده: بانک صادر کننده دسته چک، پرداخت کننده ی آن می باشد و موظف است پس از احراز هویت ارائه دهنده ی چک ، وجه آن را پرداخت نماید.

در حال حاضر سه عنوان مطالبه وجه چک ، لاشه ی چک و ابطلال چک از دعاوی شاخص مطروحه در دادگاه ها به حساب می آیند ، همواره ممکن است چکی که نزد ثالث و یا خود صادر کننده است مفقود و یا گم شود و نداشتن اطلاع و عدم اقدام به موقع ممکن است خسارات سنگینی را به بار آورد.

در صورت نیاز به مشاوره حقوقی با وکلای متخصص می توانید با موسسه حقوقی پاد تماس حاصل فرمایید.

مفقود شدن چک

در صورت مفقود شدن چک در اولین قدم، شخص باید به بانک مراجعه کرده و با در دست داشتن مدارک هویتی خود، مفقود شدن چک را اعلام کند و ضمن آن دستور عدم پرداخت چک را دهد.

مطابق ماده 14 قانون صدور چک ، صادر کننده چک یا ذینفع یا قائم مقام قانونی آن‌ها با بیان اینکه چک مفقود یا سرقت یا جعل شده و یا از طریق کلاهبرداری یا خیانت در امانت یا جرائم دیگری تحصیل گردیده می‌تواند کتباً دستور عدم پرداخت وجه چک را به بانک بدهد بانک بعد از احراز هویت دستور دهنده از پرداخت وجه چک خودداری میکند و در صورت ارائه چک، بانک گواهی عدم پرداخت را با ذکر دلیل اعلام شده صادر و تسلیم دارنده چک می‌نماید.( در این صورت بانک پس از احراز هویت، از پرداخت وجه چک خودداری و چک را به مدت یک هفته مسدود می نماید و در صورت ارائه چک به بانک، گواهی عدم پرداخت را با ذکر علت که اعلام مفقودی چک می باشد صادر می گردد. )

ذینفع در این ماده (ماده 14ق صدور چک)به شخصی گفته می شود که چک در ید اوست (در وجه حامل) و یا به نام او صادر و یا ظهر نویسی و یا به او انتقال یافته شده است .

در گام بعدی، دستور دهنده باید ظرف یک هفته به مراجع صالح قضایی(شورای حل اختلاف و یا دادسرا) مراجعه کند و بعد اعلام مفقودی و طی کردن تشریفات قانونی و تشکیل دادن پرونده، گواهی مفقودی چک را از این مرجع دریافت می کند.

در گام سوم باید گواهی مفقودی چک را که از مراجع قضایی دریافت کرده را به بانک ارائه دهد . مطابق با تبصره  2ماده  14 قانون صدور چک دستور دهنده باید بعد از اعلام به بانک شکایت خود را به مراجع قضایی تسلیم و حداکثر ظرف یک هفته گواهی تقدیم شکایت خود را به بانک ارائه نماید در غیر این صورت پس از انقضاء مدت مذکور بانک از محل موجودی به تقاضای دارنده چک وجه آن را پرداخت می‌کند.

بعد از صدور دستور عدم پرداخت ، بانک موظف است وجه چک را تا زمان تعیین تکلیف و یا تا انصراف دستور دهنده در حساب مسدودی نگه داری کند.

البته دارنده چک می‌تواند علیه شخصی که دستور عدم پرداخت داده شکایت کند و هروقت خلاف ادعایی که موجب عدم پرداخت شده، ثابت گردد، دستور دهنده علاوه بر مجازات مقرر در ماده ۷ قانون صدور چک ، به پرداخت تمام خسارات وارده به دارنده چک محکوم می شود. درصورتی که نیاز به اطلاعات بیشتر دارید میتوانید با وکلای با سابقه مشاوره حقوقی تلفنی یا حضوری داشته باشید. مشاوره حقوقی با وکیل برای جلسه اول رایگان است.موسسه حقوقی پاد در نیاوران مشاوره حقوقی رایگان برای جلسه اول ارایه می دهد. موسسه حقوقی پاد علاوه بر این در زمینه داوری انواع قراردادهای نیز همکاری می کند

مشاوره حقوقی تلفنی یا حضوری با وکیل متخصص دعاوی تجاری  همه روزه از 8 صبح تا 8 شب به جز جمعه ها می باشد.

در صورت نیاز به مشاوره حقوقی با وکلای متخصص می توانید با موسسه حقوقی پاد تماس حاصل فرمایید.

برای مشاوره حقوقی آنلاین به کانال تلگرام موسسه حقوقی پاد مراجعه نمایید. برای اطلاع بیشتر در خصوص مشاوره حقوقی رایگان موسسه حقوقی پاد با ما تماس بگیرید.